Zoom in Regular Zoom out

Paleontologia

TROPY KRĘGOWCÓW Z WIÓR

 

W Wiórach występują czerwone piaskowce, mułowce i iłowce sprzed około 245 milionów lat, z wczesnego triasu, czyli z okresu rozpoczynającego erę mezozoiczną. Są to osady dawnych rzek i jezior (osady koryt rzecznych, glifów krewasowych, równi zalewowych, różnych stref środowiska limnicznego), które istniały wówczas na obszarze dzisiejszych Gór Świętokrzyskich. W rejonie tych prehistorycznych zbiorników wodnych żyła zróżnicowana fauna zwierząt kręgowych, która pozostawiła po sobie bardzo liczne tropy obserwowane dzisiaj w skałach, czyli w skamieniałym osadzie.

Tropy w Wiórach odkryte zostały w roku 1980 przez paleoichnologa Tadeusza Ptaszyńskiego. Zadania zgromadzenia i zabezpieczenia tych skamieniałości, które wykopywane były na terenie budowy zapory wodnej w Wiórach, podjął się geolog Kazimierz Rdzanek. W ciągu trwających ponad dwadzieścia lat prac ochronnych i dokumentacyjnych zgromadzona została z rejonu Wiór kolekcja licząca około 5000 okazów paleontologicznych i geologicznych. Ten bardzo cenny zbiór skamieniałości śladowych przechowywany jest obecnie w Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach oraz Instytucie Paleobiologii Polskiej Akademii Nauk w Warszawie.
Badania wykonane przez Tadeusza Ptaszyńskiego doprowadziły do zidentyfikowania Prorotodactylus) czyli przodków dinozaurów, pterozaurów oraz krokodyli. Podobne skamieniałości odkryte zostały skałach wczesnotriasowych już w XIX wieku na obszarze Europy, głównie na terenie dzisiejszych Niemiec. Trop z Wiór są jednak najstarszym dotychczas odkrytym na świecie zespołem śladów triasowych archozaurów. Jest to więc bardzo unikatowy i niezwykle cenny dla nauki zbiór skamieniałości śladowych – tropów zwierząt z okresu bezpośrednio poprzedzającego świat majestatycznych dinozaurów.

Wiele wspaniałych, wręcz spektakularnych okazów z Wiór wyeksponowanych zostało na stałej wystawie tematycznej w Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach. Na ekspozycji można zobaczyć między innymi odciski łap z zachowanymi śladami pazurów i łuskowatej gadziej skóry. Kilka okazów z Wiór można również zobaczyć w Muzeum Geologicznym Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie.

TROPY DINOZAURÓW Z OSADÓW JURAJSKICH GÓR ŚWIĘTOKRZYSKICH

Pierwsze tropy dinozaurów w regionie świętokrzyskim odkryte zostały w 1959 roku przezWładysława Karaszewskiego, pracownika Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie. Od połowy lat osiemdziesiątych trwają systematyczne prace badawcze nad tropami dinozaurów z regionu świętokrzyskiego, prowadzone przez Gerarda Gierlińskiego, Grzegorza Pieńkowskiego i Grzegorza Niedźwiedzkiego. Rozpoznanych już zostało ponad dziesięć stanowisk z występowaniem śladów dinozaurów. Tropy znalezione zostały w osadach rzecznych, jeziornych i plażowych w różnych odcinkach czasowych okresu jurajskiego. Najstarsze odkrycia liczą około 205 milionów lat, a najmłodsze 150 milionów lat.

W okresie jurajskim obszar Gór Świętokrzyskich zamieszkiwały zróżnicowane fauny dinozaurów. We wczesnej jurze żyły drapieżne ceratozaury takie jak dilofozaur, celofyz, wczesne allozaury, duże roślinożerne zauropody oraz wczesne dinozaury ptasiomiedniczne, które w czasie swojego późniejszego ewolucyjnego rozwoju przekształciły się w stegozaury oraz dinozaury pancerne. Z osadów późnojurajskich znane są ślady allozaurów, roślinożernych zauropodów oraz ptasiomiednicznych ornitopodów i stegozaurów.

W Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach obejrzeć można tropy dinozaurów z takich stanowisk jak Sołtyków, Zapniów, Błaziny, Wierzbica i Bałtow. Najciekawszymi eksponatami w tej kolekcji są ślady dużych dinozaurów drapieżnych (z ichnorodzaju Megalosauripus), wczesnych allozaurów, które odkryte zostały w osadach wczesnojurajskich w Sołtykowie. Bardzo interesujące są również prezentowane na stałej wystawie ślady późnojurajskich dinozaurów drapieżnych (z ichnorodzaju Megalosauripus), roślinożernych zauropodów (z ichnorodzaju Brontopodus) oraz stegozaurów zachowane w skamieniałych osadach wapiennych z bardzo płytkich stref zbiorników morskich.

GRUPA ROBOCZA PSTREGO PIASKOWCA

Przy Muzeum Przyrody i Techniki działa Grupa Robocza Pstrego Piaskowca w składzie:Grzegorz Niedźwiedzki (pracownik Muzeum, Warszawa), Tadeusz Ptaszyński (Warszawa),Adrian Kin (Stowarzyszenie Przyjaciół Nauk o Ziemi – „Phacops”, Łódź), Maciej Małkiewicz(Sandomierz). Zadania grupy związane są z rozpoznaniem paleontologicznym osadów pstrego piaskowca z regionu świętokrzyskiego (zdjęcia w galerii). Szczególnie interesującym obiektem badań dla Grupy są skamieniałości śladowe kręgowców, czyli tropy zwierząt utrwalone w skamieniałym osadzie (zdjęcia w galerii). Członkowie Grupy prowadzą wymianę poglądów na tematy geologiczne z badaczami z Niemiec, Węgier i Wielkiej Brytanii.

EnglishFrenchGermanItalianPolishRussianSpanish

Zobacz co Cię u nas czeka:

Licznik Odwiedzin

Archiwum

escort kayseri ataşehir escort pendik escort şişli escort kurtköy escort ankara escort ankara escort avcılar escort istanbul travesti maltepe escort taksim escort avcılar escort antalya escort ankara escort pendik escort pendik escort istanbul escort ankara escort escort ankara ataköy escort keçiören escort antalya escort bakırköy escort escort bayan demetevler escort escort malatya ataköy escort pendik escort halkalı escort bursa escort ankara escort Nice servis nice bariyer mantar bariyer epoksi zemin kaplama köşe koltuk yükleme rampası bft türkiye bahçe kapısı motoru bft nice türkiye nice türkiye otomatik kepenk tamiri Dış cephe mantolama köşe koltuk evden eve nakliyat ataşehir escort Maltepe escort petek temizliği kartal escort